چربی گیر: امروزه با صنعتی شدن کارخانجات و صنایع تولیدی موضوع حفاظت از محیط زیست و طبعیت از اهمیت ویژه ای برخوردار گشته است.
در همین راستا آلایندهایی که از طریق خروجی پساب صنایع مختلف، کارخانجات، پالایشگاه ها و فاضلاب رستوران ها، فست فودها، تالارها، فود کورت ها، شیرینی پزی ها، قصابی ها ،کارواش ها، هایپر مارکت های که گوشت و مرغ بسته بندی می کنند.
و برخی دیگر از اصناف وارد شبکه فاضلاب و یا درون چاه های جذبی می شوند حاوی مقادیر زیادی چربی و انواع روغن می باشند و باعث آلودگی منابع زیر زمینی آب می شوند.
این چربی ها ساختار مولکولی بسیار سخت و قوی دارند و به همین جهت توسط میکروارگانیسم های هوازی یا غیر هوازی به راحتی قابل تجزیه نیستند.
در نتیجه نبایستی این قبیل فاضلاب بدون جدا سازی چربی ها وارد شبکه فاضلاب و چاه جذبی شوند زیرا علاوه بر آلودگی های زیست محیطی باعث انسداد لوله های فاضلاب و منافذ دیواره چاه می گردنند.
و مانع از جذب فاضلاب و آب درون چاه شده و پس از مدت نه چندان طولانی عملا چاه کارایی خود را از دست داده و پر می شود.
قبل از متصل کردن فاضلاب به شبکه اصلی و تخلیه آن به درون چاه یا اگوی فاضلاب شهری ، حتما بایستی چاره ایی اندیشیده شود تا از ورود این چربی ها و روغن ها جلوگیری گردد.
مجموعه طرح و ساخت پرسا در حوزه تجهیزات آشپزخانه صنعتی بصورت گسترده در حال فعالیت است.
امروزه شاید در بسیاری از رستوران ها و تالارها و فست فود ها از ریختن مستقیم روغن های مصرف شده به درون فاضلاب جلوگیری شود و با جمع آوری درون مخازنی که بدین منظور تهیه شده این روغن ها برای مصارف صنعتی به فروش برسند ولی نبایشتی فراموش شود که قطعا فاضلاب ناشی از شستشوی ظروف تهیه و سرو غذا ، محیط پخت و پز و…
این اماکن حاوی مقادیر بسیار زیاد چربی های اشباع شده و نشده می باشند.
برای جلوگیری از این اتفاق ، سیستمی به نام چربی گیر ( Grease trap ) که به آن گریس تراپ یا دگریسر نیز گفته می شود.
سیستمی به نام چربی گیر طراحی کردهاند و امروزه از آن استفاده میکنند
در واقع چربی گیر مخزنی است از جنس بدنه فایبرگلاس ،بتنی، کامپوزیت ، پلی اتیلن و استیل می باشد.
که وظیفه خنک کاری پساب خروجی از آشپزخانه ،رستوران و…
هرجایی که در فاضلاب آنها روغن وچربی وجود دارد را به عهده دارد.
کارشناسان گروه بین المللی طرح و ساخت پرسا با تجربه بالای خود در راه اندازی آشپزخانه صنعتی بهترین مشاوره را برای انتخاب بهترین تجهیزات آشپزخانه صنعتی ارائه می دهند.
خنک کردن فاضلاب یا اصطلاحا خنک کاری باعث شناور شدن چربی و روغن بر روی سطح فاضلاب شده و از آنجاییکه چگالی روغن از آب کمتر می باشد به راحتی جمع می گردند دیگر ذرات با چگالی بیشتر در قسمت پایین مخزن ته نشین می شوند البته یک سبد آشغال گیر در داتدای دهانه ورودی مخزن تعبیه شده تا از ورود اجسام و آشغال های درشت جلوگیری نماید.
در مدل های اتوماتیک ،چربی ها بعد از جمع آوری به مخزن ذخیره چربی منتقل می شوند.
دستگاه چربی گی به عبارتی باعث به دام افتادن چربی ها و روغن ها می شود.
و فاضلاب را تصفیه و بار آلودگی آن را به شدت پایین می آورد و برای ورود به مراحل بعدی تصفیه آماده می کند.
و با محدود کردن جریان فاضلاب از انسداد لوله ها جلو گیری می کند.
امروزه در برخی از هتل ها و اماکن گردشگری و رستوران های بزرگ و حتی برخی از شرکت های بسته بندی گوشت و مرغ با تصفیه کامل فاضلاب ، آب مورد نیاز فضای سبز و شستشوی محیط را فراهم نموده و در مصرف آب و هزینه ها صرفه جویی می کنند.
انواع مخازن چربی گیر
مخزن چربی گیر دارای دسته بندی های متفاوت و زیادی می باشد.
که براساس نوع جنس بدنه و نوع متریالی که در ساخت این سیستم استفاده میکنیم.
به پنج دسته استیل ،کامپوزیت ،فایبر گلاس ،پلی اتیلن و بتنی تقسیم می گردد که در ادامه هریک را توضیح می دهیم .
1: مدل استیل :
چربی گیر استیل ،ضد زنگ می باشد و به نوعی بهترین نوع این مخزن در سراسر جهان به حساب می آید.
اما چون گران می باشد و هزینه بالایی برای خریدار به همراه دارد، خیلی مورد استفاده قرار نمی گیرد.
به طور متوسط عمر مفید مدل های استیل این دستگاه بین 10 تا 15 سال می باشد.
- بهترین نوع چربی گیر از نظر کیفیت می باشد
- بوی بد و ناخواسته را از بین می برد .
- دون خوردگی ساخته می شود و به هیچ عنوان دچار خوردگی و زنگ زدگی نمی شود .
- در برابر دمای فاضلاب خروجی مقاومت بالایی دارد
- ممکن است هنگام تمییز کردن دچار خراشیدگی بشود
- تمیز کردن و شستن آن کمی حساس است و به دقت زیادی نیاز دارد.
- در طولانی مدت قطعات آن دچار آسیب می شوند .
- در ابعاد کوچک تر نا کار آمد می باشد .
- وزن سنگین و بالایی دارد و جایگزین کردن آن بسیار دشوار است .
2: مدل پلی اتیلن
بدنه این نوع از مخزن از پلی اتیلن می باشد که از مقاومت بسیار بالایی در برابر مواد شیمیایی ،اسیدهای خورنده و نمک ها دارد.
یکی از معایب بزرگ این مدل این است که پلی اتیلن یک ماده به شدت چربی دوست می باشد.
این بدین معنا است که چربی به بدنه حوضچه می چسبد و ممکن است کارایی دستگاه کاهش پیدا کند.
البته برای حل این مشکل ،بدنه آنرا عایق حرارتی می کنند تا عملیات خنک کاری و جدا سازی با سرعت بالا و کیفیت عالی انجام پذیرد.
- تمیز کردن آن آسان ، بی نقص و سریع می باشد.
- باعث رشد باکتری یا قارچ نمی شود.
- نصب آسان و راحت
- از مواد کاملا قابل بازیافت ساخته شده است.
- با توجه به عایق کاری مناسب و کیپ شدن درب آن از پخش بوی احتمالی جلوگیری می کند.
- تا حدود 95 درصد مواد جامد و ذرات چربی را از فاضلاب جدا می کند.
3: مدل فایبرگلاس
فایبرگلاس ترکیبی از مواد پلیمری و الیاف پشم شیشه می باشد.
که به اشکال استوانه ای یا مکعب مستطیل تولید می شود.
شکل استوانه ای این نوع باعث می شود دارای گوشه های کمتری باشد و عملیات نصب و تمیز کاری راحت تر شود .
- با وجود سبکی وزن ،استحکام بالایی دارد.
- دچار خوردگی نمی شود و دمای بالا را تحمل می کند.
- چربی گریز و آب دوست می باشد.
- دارای طول عمر طولانی است.
- بسیار سفت و سخت است و نمی توان آنرا به راحتی نصب کرد و ممکن است اتصالات آن به درستی به هم وصل نشوند و دچار نشتی یا شکستگی شود.
4: مدل بتنی
قدیمی ترین نوع مخازن چربی گیر می باشد که هنوز هم مورد استفاده قرار می گیرد.
و عمر مفید آن با توجه به کیفیت سیمان بتن ،به طور متوسط کمتر از 10سال می باشد.
هرچند بدنه داخلی و خارجی آن را ایزوگام می نمایند اما تمیز کردن آن بسیار سخت و دشوار می باشد.
و بهره وری خیلی کم و خاصیت خوردگی بالا در برابر مواد اسیدی و نصب اتصالات فولادی و نصب دشوار و سخت آن باعث شده که کمتر مورد استفاده قرار گیرد .
از نظر نوع سیستم و مکانیسم کارکردن دستگاه دگریسر به دسته های زیر تقسیم شوند:
دستی :
یکی از رایج ترین و پر استفاده ترین دستگاه ها در مکان های کوچک است و در سایز های مختلف تولید می گردد.
به راحتی زیر سینک ظرف شویی نصب می گردد و بصورت دستی تمیز می گردد.
اتوماتیک (خودکار ) :
همانند چربی گیر دستی عمل می نماید با این تفاوت که دارای دستگاه هیدرو مکانیکی است.
که با حرارت دادن خودکار و خنک کردن محتویات مخزن، توسط اسکیمر های تعبیه شده چربی های روی سطح را جمع آوری نموده و به مخزن کوچکتری هدایت می نماید .
ثقلی :
مشابه چربی گیر دستی عمل می نمایند اما دارای ظرفیت بالاتری می باشند.
و معمولا در مسیر اصلی فاضلاب و بیرون از محیط رستوران یا اماکن نصب می گردند.
و با بخش بندی مخزن با شبکه های کاربردی موجب ته نشین شدن ذرات معلق و با خنک کاری باعث روی سطح آمدن ذرات چربی و روغن می شود.
سرویس و جمع آوری چربی ها به صورت دستی یا اتوماتیک صورت می گیرد.
چربی گیر صنعتی:
نوع پیشرفته و مدرن چربی گیر می باشد که با استفاده از جریان هوا در کف مخزن و با استفاده از دیفیوزرهای حباب ساز و بلوئرهای هوادهی ،عملیات خنک کاری و جدا سازی ذرات روغن و چربی را خیلی با دقت و سریع انجام می دهد.
به چربی گیر صنعتی ، دستگاه دی ای اف نیز گفته می شود که به معنای شناور سازی با جریان هوا می باشد.
این مدل دارای تجهیزات الکترو مکانیکال بوده و قیمت به مراتب بالاتری نسبت به دیگر مدل ها دارد
در رستوران ها، آشپزخانه ها و اماکن تولید غذا به واسطه پختن و سرو غذا و شستشوی بشقاب ها و ظروف، استفاده از سیستم چربی گیری بسیار مهم می باشد.
به طور متوسط روزانه هزاران لیتر فاضلاب و پساب خروجی به همراه ذرات چربی و روغن در هم آمیخته شده و به درون اگوی فاضلاب شهری یا چاه های جذبی ریخته می شود و ضمن ایجاد و تشدید آلودگی های زیست محیطی و منابع زیر زمینی، گاها باعث انسداد لوله ها و پر شدن چاه ها می گردد که علاوه بر خسارت های ناشی از تعمیرات و صرف وقت و هزینه باعث ایجاد وقفه در سرویس دهی این مراکز می شود .
بنا به توصیه کارشناسان ، برای محاسبه ظرفیت سیستم چربی گیر ابتدا بایستی اطلاعاتی از قبیل تعداد پرس غذا، نوع غذا و استفاده یا عدم استفاده از ماشین ظرفشویی و میزان خروجی پساب فاضلاب مورد بررسی قرار گرفته و با توجه به این عوامل ظرفیت چربی گیر محاسبه گردد .
گروه بین و المللی طرح و ساخت پرسا در حوزه های طراحی فودکورت و گاسترونومی مشغول به فعالیت می باشد.
محل نصب چربی گیر باید به صورتی باشد که دسترسی به آن راحت و آسان باشد.
تا هر زمان که می خواهیم از آن بازدید کرده، آنرا تمیز و پاکسازی نموده و چربی ها و روغن های جمع شده را جمع آوری نماییم.
بهتر است تا جای ممکن دستگاه به محل تولید فاضلاب نزدیک باشد.
زیرا با این کار طول لوله کشی بسیار کمتر شده و احتمال گرفتگی آن کاهش پیدا کند.
انجام این کار همچنین باعث می شود که ذرات چربی و روغنی که در فاضلاب وجود دارد خیلی راحت تر و بهتر جدا شوند.
آموزش پرسنل و کارکنان مبنی بر اجتناب از ریختن مستقیم روغن و جدا سازی باقیمانده غذاهای درون ظروف، عدم ریختن آشغال در فاضلاب، به بهبود عملکرد دستگاه چربی گیر کمک شایانی می نماید.
شما عزیزان می توانید از طریق شماره تماس های زیر جهت مشاوره رایگان با کارشناسان مجرب مجموعه ما تماس حاصل فرمایید.
| عنوان | شرح |
| نویسنده | امین پنجه پور |
| دانشجو دوره MBA | کارآفرینی گردشگری گاسترونومی دانشکده کارآفرینی دانشگاه تهران |
